fbpx
Randevu Al

Varikosel Nedir?

Varikosel Nedir?

VARİKOSEL

Varikosel testisten (yumurta) kirli kanı uzaklaştıran toplar damarların (venlerin) anormal genişlemesi sonucunda oluşan durumdur. Halk arasında yaygın olarak bilinen ve bacaklarda görülen anormal damar genişlemesi-varis’i, testislerde oluşan varikosele benzetebiliriz. Sonuçta testislerde biriken kirli kan ısı artışına ve bu kan kan içindeki atık ürünler testis fonksiyonlarında bozulmaya sebep olur. Sonuçta kasığa vuran ağrı veya rahatsızlık hissi, etkilenen testisin boyutlarında küçülme, yumuşama, sperm değerlerinde bozulma ve erkeklik hormonu düzeylerinde düşmeye sebep olabilir.

Erişkin erkeklerde görülme sıklığı %11.7. Yani yaklaşık her 9 erkekten birinde varikosel saptanıyor. Sperm değerlerinde bozulma olan erkeklerin ise %25’inde sebep varikoseldir. Çocuk sahibi olamayan erkeklerin %40’ında, daha önce çocuğu olup da tekrar çocuğu olamayan erkeklerin de %80’inde sebep varikoseldir. Neden oluştuğuna dair çok net bilgi yoktur. Ancak uzun süre ayakta kalma, ıkınma, zorlanma gibi durumlarda varikoselin ortaya çıkabileceği bilinmektedir. Toplar damarlar içerindeki valv yani kapakçıklarında sorunlu olduğu gösterilmiştir.

Nasıl tanı konulur?

Hastalar genellikle yumurtalıklarında bir dolgunlukla veya ağrıyla başvurur. Fizik muayenede testisler muayene edilir. Muayenede varikosel şiddetine göre derecelere ayrılır: 1. Derece varikoselde testis damarlarındaki genişleme ıkınmayla tespit edilir. 2. Derecede elle ıkınma yapılmadan da damar genişliği hissedilebilir. 3. Derece varikosel en şiddetli seviyedir ve dışardan gözle testis damarlarındaki genişleme, kıvrılma görülebilir. Bunun yanında testis boyutları, testisin kıvamı, sperm kanalları detaylı muayene edilir.

Varikosel genellikle sol tarafta saptanır. Sol testisten kirli kanı taşıyan toplar damar, yukarı doğru böbrek ana toplar damarına daha dik açıyla bağlandığı için sol tarafta varikosel daha sık görülür. Ancak iki taraflı da olabilir. Yalnızca sağ tarafta varikoseli saptanan hastalarda daha detaylı değerlendirme gerekebilir.

Fizik muayene sonrası hastalardan sperm tahlili (spermiogram veya semen analizi) ve yumurtalık ultrasonografisi (skrotal renkli doppler ultrasonografi) istenir. Yumurtalık ultrasonu ile fizik muayenede saptanan varikosel teyit edilir. Testis boyutları, toplar damarların çapları, kirli kanın tersine akımı (reflü) görülür.  Spermiogram 3-5 günlük cinsel perhiz-boşalmama sorası yapılan, hastanın boşalması sonucunda çıkan meninin (semen sıvısı) incelenmesi işlemdir. Çıkan menide spermlerin sayısı, hareket kabiliyeti ve oranı ve yapısal bozukluğu araştırılır. Tek testle karar verilmeyip 2 hafta sonra yapılan ikinci bir test ile tam değerlendirme yapılır.  Sperm değerleri ciddi bozulma saptanan hastalarda hormonal araştırma ve genetik bazı testler gerekebilir.

Tedavisi nasıldır?

Öncelikle bilinmesi gereken maalesef varikoselin ilaçla tedavisi yoktur. Sperm değerlerinde bozulma olan hastalara mikroskobik varikoselektomi ameliyatı önerilir. Çocuk sahibi olamayan çiftlerin araştırılmasında sperm değerleri bozulmuş olanlarda yapılan varikoselektomi operasyonu doğal yollardan çocuk sahibi olma potansiyelini-şansını artırır. Varikoselektomi sonrası sperm değerlerinde düzelme ve sperm DNA hasarında düzelme-iyileşme gözlenir.

Varikosel için şimdiye kadar tanımlanmış farklı ameliyat teknikleri olmasına rağmen başarısı en yüksek, komplikasyonu en düşük yöntem mikroskobik varikoselektomidir. Kasıktan yapılan yaklaşık 2cm’lik kesi ile testisten çıkan toplar damarlar ayrıştırılır ve bağlanır.  Ameliyat sahasını daha detaylı görmemize yardımcı olan mikroskopların kullanılmasıyla ameliyat başarısı artmış ve komplikasyonları en aza inmektedir. Mikroskopik varikoselektomi ile testisi besleyen atar damarlar, sinirler ve testisten sıvı taşıyan lenf damarları korunur ve zarar görmez. Ameliyat küçük bir sahada yapılan ince el becerisi ve mikroskop tebrübesi gerektiren bir ameliyattır.  Spinal (belden uyuşturma) veya genel anestezi altında ameliyat yapılır. Hastalar aynı gün akşamında veya ertesi gün taburcu edilir. Birkaç gün sonra hafif aktivitelere ve normal yaşantısına dönebilirler.

Tedavinin sonuçları ilerleyen aylarda yapılan sperm testlerinde görünür. Sperm değerlerinde %75 düzelme görülür. % 35 hastada spontan gebelik oluşur.